Tuinboek van de maand - april

Natuurlijk!

In 10 stappen naar een ecologische tuin.

Ligt een ecologische tuin in ieders handbereik? Jazeker! Want ecotuinieren is makkelijk; je hoeft alleen de knop in je hoofd om te draaien. Aan de hand van 10 eenvoudige stappen, vertelt groenjournalist Laurence Machiels in haar nieuwste tuinboek 'Natuurlijk' hoe je een klassieke tuin omtovert tot een ecologisch paradijsje. Kies voortaan enkel nog voor biologische tuinproducten, observeer de bodem van je tuin en kies planten die er bij passen. Zorg voor een afwisseling tussen bomen, struiken, hagen, borders en gras en hou de bodem bedekt met mulch, tegen het onkruid. Probeer zo weinig mogelijk beton te gebruiken; grindpaden zijn zoveel milieuvriendelijker. Beperk de omvang van je gazon - een bloemenweide of een stukje prairietuin zijn zoveel natuurrijker -, leg een moestuintje of een bessenhoek aan en zoek een plek voor een composthoop. Met een extra vijvertje of poel is je ecotuin compleet. Voor je het weet, vliegen er meer vlinders rond, krijg je extra vogels, padden, kikkers en salamanders en, wie weet, wel een uil of egel op bezoek. Want ecologisch tuinieren is ook een ontdekking van de natuur en, vooral, een uitnodiging om minder te werken en meer te genieten. En wie wil dat nu niet?

Natuurlijk! In 10 stappen naar een ecologische tuin, Laurence Machiels, Borgerhoff & Lamberigts, 2011, 176 p. 17,95 euro.

Laurence Machiels is voltijds groenjournalist, schrijft wekelijks voor www.ilovemygarden.be en is meter van Naturen. Ze schreef dit boek speciaal voor Naturen.

+1

Tuinboek van de maand - maart

NatuuronderzoekersNatuuronderzoekers

De krokusvakantie en de paasvakantie staan voor de deur; maak er gebruik van om met je kinderen op tuinexpeditie te trekken. Met het boekje 'Natuuronderzoekers' in de hand kan het alvast niet mis gaan. Dat zit grappig verpakt als een platte pennenzak, inclusief plastiek hoesje met rits - ideaal om mee naar buiten te nemen, zelfs op een regendag. Het is bedoeld als hulpmiddeltje voor kinderen bij de determinatie van planten en dieren in de tuin en de natuur eromheen. De teksten zijn bewust kort gehouden; de wetenschappelijke weetjes staan in een eenvoudige taal. Je leert er 'beestjes' zoals mieren, kevers, wormen en slakken mee herkennen maar ook allerlei vogels, kleine zoogdieren en planten. Het boek is helemaal op kindermaat gemaakt, met grote letters en veel foto's en leuke korte kadertjes in frisse kleuren. De teksten zijn in een eenvoudige (maar geen verkleuterende) taal geschreven. Achterin zitten wat begeleidingstips voor ouders en lerar(ess)en - altijd nuttig!

Natuuronderzoekers, Terry Jennings, Rebo, 128p., 9,95 euro. ISBN 978-90-366-2800-6. Terry Jennings is een Engelse journalist en auteur die al tientallen (educatieve natuur)boeken voor kinderen schreef.

+1

Tuinboek van de maand - maart

De grote lenteschoonmaak

Het allereerste lentezonnetje doet de tuin helemaal opleven. Hoog tijd om borders op te ruimen, planten te splitsen en onkruid te slim af te zijn.

Ruim de borders op. Knip de dorre stengels van je vaste planten af en breek ze in kleine stukken zodat ze makkelijker verteren op de composthoop. Trek er vooral niet aan: de piepjonge scheuten kunnen makkelijk uit het hart van de plant loskomen. Let ook op waar je je voeten zet; voor je het weet heb je een jonge knop geplet. Half houterige planten als Perovskia knip je zo’n 10 tot 15 cm boven de grond af. Haal het bruine en bevlekte blad van Helleborus weg. Gooi het niet op de composthoop – het kan besmet zijn met de bladvlekkenziekte - maar doe het in de GFT-bak. Heb je veel verdorde stengels, haal ze dan door de hakselaar en hou de snippers op een aparte hoop bij je compostplek. Straks krijg je een teveel aan grasmaaisel en groen afval en ben je dankbaar dat je die droge snippers er door kan mengen. Leg meteen na het opruimen tussen je vaste planten een laagje compost of verteerde stalmest. Planten die een fikse opkikker nodig hebben, geef je een portie bloed- of beendermeel. Dat is een biologische meststof met de kracht van instant stikstof. Zijn bepaalde planten te dominant geworden of liggen ze er erg slordig bij? Leverkruid (Eupatorium), doorlevende zonnebloemen (Helianthus), duizendknoop (Persicaria amplexicaulis) en herfstanemonen mag je gerust elke 3 jaar splitsen. Graaf ze uit, haal enkele delen van de buitenkant om te herplanten en gooi het uitgebluste hart weg. Zet nu alvast rijshout over de vaste planten die straks een steun nodig hebben zoals Delphinium.

Onkruid te slim af

Hou een minutieuze onkruidinspectie in je tuin. Wortelonkruiden als brandnetels en boterbloemen laten zich nu nog gewillig uittrekken; volgende maand wordt dat al een pak moeilijker. Schoffel straatgras, vogelmuur en kleine veldkers op een droge dag weg; die kleine deugnieten durven zich nu al uit te zaaien. Lastige wortelonkruiden zoals paardenstaart (heermoes), paardenbloemen en distels graaf je best met de wortel uit; je hebt er speciale onkruidtrekkers op steel voor. Schoffel ze vooral niet af; daar gaan ze alleen nog maar harder van groeien. Haal elk opkomend onkruidje meteen weg. Bedek de nette bodem daarna met een 7 centimeter dikke mulchlaag van compost, champignonmest of verteerde bladaarde. Zo'n laag verstikt elk kiemend onkruidzaadje. Voor een aantal hardnekkige onkruiden als zevenblad, Japanse duizendknoop en akkerwinde zal mulch niet volstaan. Dek er de bodem een jaar lang hermetisch af met een afbreekbare mat zoals een biomulchmat van kokosvezel en folie, een doek van jute en vlas of van afbreekbaar geotextiel. Je kan er eventueel een laagje schors over strooien, voor het zicht. De levensduur van deze matten is zo’n drie jaar – ruim voldoende om het onkruid eronder te verstikken. Gebruik geen zwarte plastiek of antiworteldoek: die putten de bodem uit en doden alle leven eronder.

+1

Tuinboek van de maand - februari

Galanthomania - prachtig sneeuwklokjesboek

Iedereen houdt van sneeuwklokjes, toch? Dit sympathieke lentebolletje bloeit als één van de allereerste, trotseert sneeuw en vorst en komt elk jaar Galanthomaniatrouw terug, met nog meer bloemen. Maar wist je dat er wel 500 verschillende sneeuwklokjes (Galanthus) bestaan, en mogelijk nog veel meer, in het wild? Dat sommige mensen erdoor bezeten zijn en aan galanthomania lijden? Dat ze als gek verzamelen, honderden euro's aan één sneeuwklokjesbolletje spenderen en alle mogelijke ruilbeurzen en sneeuwklokjesevenementen in binnen- en buitenland afdweilen op zoek naar die ene bijzondere zeldzaamheid? Dat er net zoals er ooit een zogenaamde zwarte tulp was, beweerd wordt dat er gele sneeuwklokjes bestaan, en dat de zoektocht ernaar bijzonder bitsig is? Inclusief diefstallen en bedrog?!

Het boek van plantendame Hanneke van Dijk, zelf ook een zeer verdienstelijk sneeuwklokjesverzamelaarster, toont prachtige portretten van een aantal verzamelaars en kenners, waaronder ook twee Belgische kwekers: Cathy Portier (en Jan Van de Sijpe) en Koen Van Poucke. Je vindt er heel gedetailleerde foto's van 500 (sic!) verschillende sneeuwklokjes, alsook de gloednieuwe officiële classificatie, die nodig was om de wildgroei aan nieuwigheden en pseudonieuwigheden in goede banen te leiden.

Een boek voor sneeuwklokjesfanaten, dat is zeker, maar ook voor iedereen die een toefje van deze lieflijke bloempjes in z'n tuin heeft groeien. Want dit boek leest als een roman vol passie, persoonlijke verhalen, stukken geschiedenis en foto's met een knipoog. Een must voor elke groenbibliotheek.

- Galanthomania, Snowdrops-Sneeuwklokjes (tweetalig, Nederlands-Engels), Hanneke van Dijk, Terra-Lannoo, 144p, 29,95 euro. ISBN 978-90-8989-243-0

+1

Tuinboek van de maand - januari

Snoeien, stap voor stap

Er bestaan prachtige boeken bomvol inspiratie maar als het op snoeien aankomt, moet je op een degelijk boek met een heldere uitleg kunnen terugvallen. Snoeien, stap voor stap, van Christopher Brickell is er zo een. Geen foto's maar een pak tekeningen die precies tonen hoe je welke plant moet knippen. De hele tuin komt aan bod, van bomen, struiken, rozen, hagen en klimmers tot fruitbomen en besjes. Het boek is bijzonder overzichtelijk in heldere hoofdstukken opgedeeld en in het volledige register achterin vind je meteen de plant terug die je zoekt. Een basisboek dat in geen enkele groenbibliotheek mag ontbreken en dat je de komende maanden beslist zal kunnen gebruiken! Voor beginners en ervaren tuinrotten.

- Snoeien, Stap voor stap, Christopher Brickell, Kosmos, 14,95 euro. ISBN: 978 90 21 54 91 18.

Snoeien, stap voor stap

Er bestaan prachtige boeken bomvol inspiratie maar als het op snoeien aankomt, moet je op een degelijk boek met ee

Snoeien, stap voor stap

Er bestaan prachtige boeken bomvol inspiratie maar als het op snoeien aankomt, moet je op een degelijk boek met een heldere uitleg kunnen terugvallen. Snoeien, stap voor stap, van Christopher Brickell is er zo een. Geen foto's maar een pak tekeningen die precies tonen hoe je welke plant moet knippen. De hele tuin komt aan bod, van bomen, struiken, rozen, hagen en klimmers tot fruitbomen en besjes. Het boek is bijzonder overzichtelijk in heldere hoofdstukken opgedeeld en in het volledige register achterin vind je meteen de plant terug die je zoekt. Een basisboek dat in geen enkele groenbibliotheek mag ontbreken en dat je de komende maanden beslist zal kunnen gebruiken! Voor beginners en ervaren tuinrotten.

- Snoeien, Stap voor stap, Christopher Brickell, Kosmos, 14,95 euro. ISBN: 978 90 21 54 91 18.

n heldere uitleg kunnen terugvallen. Snoeien, stap voor stap, van Christopher Brickell is er zo een. Geen foto's maar een pak tekeningen die precies tonen hoe je welke plant moet knippen. De hele tuin komt aan bod, van bomen, struiken, rozen, hagen en klimmers tot fruitbomen en besjes. Het boek is bijzonder overzichtelijk in heldere hoofdstukken opgedeeld en in het volledige register achterin vind je meteen de plant terug die je zoekt. Een basisboek dat in geen enkele groenbibliotheek mag ontbreken en dat je de komende maanden beslist zal kunnen gebruiken! Voor beginners en ervaren tuinrotten.

- Snoeien, Stap voor stap, Christopher Brickell, Kosmos, 14,95 euro. ISBN: 978 90 21 54 91 18.

+1

Tuinboek van de maand - december

Je eigen groenten kweken is leuk, lekker en gezond en volgens de bekende Engelse tuindame Carol Klein ook een daad vol liefde. Haar passie spat van de pagina's van haar boek ‘Groente uit eigen tuin, jaarplanner’ af. Maand na maand neemt Carol je mee de groentetuin in, deelt ze haar eigen ervaringen met je en geeft ze heel concrete tips van wat je die maand zeker moet doen. Het hele proces komt aan bod, van de prille begin van je eerste moestuin, hoe klein ook, tot het succesvol oogsten en klaarmaken van je zelfgekweekte groenten. En omdat deze tuindame ook een groot hart voor de natuur heeft, zijn al haar tips biologisch. Een ideaal cadeau voor onder de kerstboom, als je het ons vraagt.

Groente uit eigen tuin, jaarplanner, Carol Klein, Kosmos, 190 pagina’s, 17,50 euro. ISBN 978 90 215 4544 8


Carol Klein is medepresentator van het populaire tuinprogramma Gardeners’ World, schrijft tuincolumns en heeft een eigen kwekerij in Devon: Glebe Cottage. De jaarplanner maakt deel uit van de bekende Engelse reeks 'Grow your own', van de Royal Horticultural Society.

+1

Tuinboek van de maand - november

De Fontaine Natuurreeks staat voor kleine, praktische gidsjes tegen een zacht prijsje. Bovendien zijn ze superhandig: het formaat is zo bedacht dat ze precies in je jaszak passen. Tijdens een herfstwandeling in het bos neem je 'Welke boom is dat?' mee, met 170 veel voorkomende bomen die je aan de hand van de duidelijke foto's in een wip kan determineren. Nu de voedertafels weer stilaan gevuld worden, zal 'Welke tuinvogel is dat?' zeker van pas komen. De 126 tuinvogels staan per soort (zangvogels, duiven, uilen, fazanten,...) gegroepeerd en bij elke soort staat een kadertje met de belangrijkste kenmerken. In diezelfde reeks loopt ook 'Welke spin is dat?'. De populaire kruisspin kennen we allemaal wel, maar hoe ziet een langtongspinnetje, een bodemwevertje of een aeronautje eruit? Een geknipt boekje om je wat meer in de biodiversiteit te verdiepen.

Fontaine natuurreeks 2010: Welke tuinvogel is dat? Welke boom is dat? Welke spin is dat? 9,95 euro.

+1

Tuinboek van November

De nieuwe vlindergids

Vlinders zorgen voor kleur, speelsheid en leven in je tuin. Met de juiste planten, veel bloemen en kleine natuurlijke hoekjes kan je helpen hun aantal weer wat op te krikken. Want lange tijd ging het niet goed met de vlinders; gelukkig komt er stilaan verbetering in. In een doorsnee tuin fladderen er gemiddeld zo’n 6 verschillende soorten, met het koolwitje als koploper. Ook de trekvlinder atalanta doet het weer goed, net als het gamma-uiltje, een nachtvlinder die ook overdag actief is. Zeldzamer zijn de kleine vos en de citroenvlinder. Zeggen die namen je niets? Wil je wel eens weten welke (misschien zeldzame) vlinder er door je tuin fladdert? Dan is De Nieuwe Vlindergids echt iets voor jou. In dit compact maar toch heel volledig boek vol prachtige en duidelijke tekeningen kan je heel snel wat opzoeken. Maar net zo goed zit je er uren in te lezen over het mysterieuze leven van de vlinder.

- De nieuwe vlindergids (Collins), Tom Tolman en Richard Lewington, Trion, 2010, ISBN 978 90 5210 801 8. 29,95 euro. In de boekhandel.

+1

Tuinboek van de maand

Hydrangea

Hortensia’s behoren wereldwijd tot de meest populaire tuinplanten. Botanicus Harry van Trier schreef een wetenschappelijk onderbouwd boek over deze grote Hydrangea-familie, die meer dan 1.500 soorten en cultivars telt. Het lang verwachte werk zit vol praktische tips, mooie foto’s en verhalen van veredelaars en gepassioneerde liefhebbers. Je leest er dat een aantal populaire hortensia’s zoals ‘Annabelle’ helemaal niet zo’n goede tuinplanten blijken en dat de Belgische selecties ‘Wim’s Red’, ‘Pinky Winky’ en de gloednieuwe ‘Bobo’ net heel beloftevol zijn. Harry van Trier maakte er een punt van eer van om de circa 150 soorten die hij beschrijft, eigenhandig uit te testen. Zijn persoonlijke hortensiatip? “Combineer verschillende soorten in je tuin, dan heb je bloemen van juni tot oktober.”

- Hydrangea, Harry van Trier, Stichting Kunstboek, 2010, 144 p, 49 euro. ISBN 978-90-5856-195-4.

+1